Bir tasarım ajansı seçimi yaparken bakmanız gereken şey, ajansın kendini nasıl anlattığı değil, size gösterebildiği somut kanıtlardır: yayında olan işler, net bir süreç, teslimden sonra ne olacağına dair açık cevaplar. Bu yazıda bir stüdyoyu değerlendirirken kullanabileceğiniz 10 maddelik bir kontrol listesi paylaşıyoruz. Sonra aynı soruları kendimize soruyor ve Artsution olarak cevaplarımızı veriyoruz. Listeyi hangi ekiple çalışırsanız çalışın kullanabilirsiniz.
Kısaca
- Ajansı vaatlerine göre değil, yayındaki işlerine ve süreç şeffaflığına göre değerlendirin.
- Alan adı, barındırma hesabı, tasarım kaynak dosyaları ve kodun kimde kalacağını baştan sorun.
- Teslim sonrası bakım ve destek, en az tasarım kadar önemlidir.
- Verilerinizin nasıl korunduğunu ve yapay zekanın hangi adımlarda kullanıldığını sorma hakkınız var.
- "Garanti birinci sıra" gibi vaatlere temkinle yaklaşın; Google'ın kendisi kimsenin bunu garanti edemeyeceğini söylüyor.
Neden bu kadar zor bir seçim?
Bugün bir logo, bir web sitesi ya da bir uygulama için seçenek çok: serbest çalışanlar, ajanslar, hazır şablonlar, yapay zeka araçları. Yapay zekanın tek başına ne zaman yeterli olduğunu, ne zaman bir ekibe ihtiyaç duyduğunuzu yapay zeka çağında tasarımcı yazımızda ele aldık. Bir ekiple çalışmaya karar verdiyseniz, sıradaki soru hangi ekip olacağı.
Çoğu ajansın sitesi benzer cümleler kurar: yaratıcı, deneyimli, müşteri odaklı. Bu cümleler karar vermenize yardımcı olmaz. Aşağıdaki sorular ise somut cevap ister.
Tasarım ajansı seçimi için 10 maddelik kontrol listesi
1. Yayında olan işlerini kendiniz açabiliyor musunuz?
Bir portfolyodaki görsel ile canlı bir site aynı şey değildir. Referans olarak gösterilen siteleri telefonunuzda açın: hızlı yükleniyor mu, menü ve formlar çalışıyor mu, içerik güncel mi? Yayındaki iş, ajansın gerçekte ne teslim ettiğini en dürüst biçimde gösterir.
2. İhtiyacınızın tamamını kim yapacak?
Bir marka yeniliği çoğu zaman logo, kurumsal kimlik, web sitesi, sosyal medya şablonları ve bazen ambalaj ya da katalog gerektirir. Bunların her biri ayrı bir tedarikçiye giderse, marka dilinin tutarlılığını sağlamak size kalır. Sorun: "Bu işin hangi kısımlarını siz yapıyorsunuz, hangilerini dışarıya veriyorsunuz?"
3. Alan adı, hesaplar ve dosyalar kimin adına?
Bu, en çok sonradan sorun çıkaran konudur. Sorun:
- Alan adı kimin adına kayıtlı olacak? (Mutlaka sizin adınıza olmalı. Ayrıntılar domain yazımızda.)
- Barındırma (hosting) hesabı kimin?
- Logonun ve tasarımların kaynak dosyaları (vektör dosyalar, düzenlenebilir tasarım dosyaları) size teslim edilecek mi?
- Özel yazılımda kaynak kod ve veritabanı kimde kalacak?
İleride başka bir ekiple çalışmak isterseniz bu cevaplar her şeyi belirler. Altyapı seçimi de burada rol oynar: örneğin WordPress'in yerleşik dışa aktarma aracı yazı, sayfa ve diğer içerikleri başka bir WordPress sitesine taşınabilecek bir dosyaya çıkarır. Buna karşılık Wix gibi bazı kapalı platformlarda site, platformun kendi sunucularında çalışmak zorundadır ve başka bir sunucuya taşınamaz.
4. Süreç nasıl işliyor, onay noktaları neler?
İyi bir süreç önceden anlatılabilir: brif, araştırma, taslak, revizyon, onay, teslim. Hangi aşamada ne göreceğinizi, kaç revizyon hakkınız olduğunu ve neyin kapsam dışında kaldığını baştan bilmek, sonradan yaşanacak anlaşmazlıkları önler.
5. Teslimden sonra ne olacak?
Bir web sitesi teslim edildiği gün bitmez. Güncellemeler, güvenlik yamaları, yedekler ve değişen içerik düzenli bakım ister. Sorun: "Teslimden sonra bir sorun olursa kime ulaşacağım? Bakım nasıl yapılıyor?" Bakımın neden gerekli olduğunu web sitesi bakımı yazımızda anlattık.
6. Verilerinizi nasıl koruyorlar?
Bir ajans sitenizin yönetim paneline, müşteri formlarınıza ya da yazılımınızdaki kişisel verilere erişebilir. KVKK'nın 12. maddesine göre veri sorumlusu, verileri kendi adına işleyen kişiyle birlikte güvenlik tedbirlerinden sorumludur. Yani ajansınızın veri güvenliği yaklaşımı sizin de sorumluluğunuzdur. Sorun: "Erişim bilgilerimi nasıl saklıyorsunuz? Verilerim hangi araçlara giriyor?" Yazılımda KVKK ilkelerini ayrı bir yazıda ele aldık.
7. Yapay zekayı nasıl kullanıyorlar?
Bugün hemen her ajans bir ölçüde yapay zeka kullanıyor. Bu kötü bir şey değil; önemli olan nasıl kullanıldığı. Sorun: "Hangi adımlarda yapay zeka kullanıyorsunuz? Nihai logo yapay zekayla mı üretiliyor? Verilerim bir yapay zeka aracına giriyor mu?" Net cevap alamıyorsanız, bu bir işarettir.
8. Teslim edilen işin hakları net mi?
Logonun ve tasarımların özgün olduğu, teslimden sonra kullanım haklarının kimde olduğu sözleşmede açıkça yazmalı. Logonuzu tescil ettirmeyi düşünüyorsanız, benzerlik araştırmasının sürece dahil olup olmadığını sorun. Tescil sürecini marka tescili nasıl yapılır yazımızda anlattık.
9. Vaatleri gerçekçi mi?
"Bir ayda Google'da birinci sıra", "yüzde yüz garanti" gibi vaatlere temkinle yaklaşın. Google'ın kendi rehberi, kimsenin Google'da birinci sırayı garanti edemeyeceğini ve bunu garanti eden birini görürseniz başka birini aramanızı söylüyor. Aynı rehber, bir SEO danışmanına önceki işlerinden örnek istemenizi ve ne tür sonuçları ne kadar sürede beklediklerini sormanızı öneriyor. Bu sorular tasarım ve yazılım ekipleri için de geçerli.
10. Sizi dinliyorlar mı?
İlk görüşmede ajansın kendinden mi, yoksa sizin işinizden mi bahsettiğine dikkat edin. İyi bir ekip, teklif vermeden önce sorular sorar: hedefiniz ne, müşterileriniz kim, şu an ne işe yaramıyor? Gerekirse "buna ihtiyacınız yok" diyebilmelidir.

Aynı sorulara bizim cevaplarımız
Listeyi yazıp kendimizi dışarıda bırakmak doğru olmazdı. Aynı soruları kendimize soruyoruz. Abartmadan, kanıtıyla birlikte:
Yayındaki işler. Yayındaki projelerimizi projeler sayfamızda açıp kendiniz inceleyebilirsiniz. Tuğra Karot (hizmet bazlı, SEO uyumlu sayfa yapısı; telefon ve WhatsApp aksiyonları), B2K Printing & Packaging (iki dilli kurumsal site), Juliette Artisan Chocolatier (WooCommerce e-ticaret), Bağçepark (ürün kataloğu ve yerinde keşif talebi), Global Basım, MyLabel, Oksijen Etiket, Meka Yapı ve CMK Mekanik bunlardan bazıları. Bu sitelerin büyük çoğunluğu WordPress üzerinde.
Tek ekip. Marka ve kurumsal kimlik, ambalaj ve baskı, katalog, sosyal medya tasarımı, illüstrasyon ve teknik çizim, web tasarım, WordPress geliştirme, özel yazılım ve mobil uygulama işlerini aynı stüdyoda yapıyoruz. Bu, bir markanın logosundan web sitesine kadar aynı dilin korunmasını kolaylaştırıyor. Tüm hizmetlerimizi hizmetler sayfamızda görebilirsiniz.
Kendi ürünlerini işleten bir ekip. Yalnızca müşteri projesi teslim etmiyoruz; kendi ürünlerimizi de geliştirip işletiyoruz. AquaCRM, su arıtma servis firmaları için abonelik modelli bir servis yönetim platformu. Etiket İş Takip Asistanı, rulo etiket üreticileri için tekliften faturaya iş takibi yapan, pilot kullanımdaki bir ürün. Grafik Sanat ise ücretsiz bir eğitim platformu. Bir ürünü işletmek; güncelleme, güvenlik, kullanıcı geri bildirimi ve süreklilik demek. Bu deneyim, teslimden sonrasını neden ciddiye aldığımızın da nedeni. Ürünlerimizi dijital ürünler sayfasında, bu deneyimden öğrendiklerimizi SaaS nedir yazımızda anlattık.
Tescilli marka. Artsution® tescilli bir marka. Kurucumuz Erdoğan Kamar'ın grafik tasarım, dijital çizim ve web çalışmaları 2024'te bu marka altında toplandı. Bir ajansın "tescilli marka" ifadesini TÜRKPATENT'in çevrimiçi marka araştırma aracında kendiniz kontrol edebilirsiniz. Tescil sürecini kendi markamız için de yaşadığımızdan, müşterilerimize logonun tescil edilebilirliği konusunda neye dikkat edilmesi gerektiğini anlatabiliyoruz.
Yapay zeka konusunda açıklık. Yapay zekayı hangi adımlarda kullandığımızı ve hangilerinde kullanmadığımızı (nihai logo, müşteri verisi, son kalite kontrolü) ayrı bir yazıda açıkça yazdık.
Çalışma modelleri. Farklı ihtiyaçlar için farklı çalışma biçimlerini çalışma modelleri sayfamızda anlattık. Bize kim olduğumuzu daha ayrıntılı anlatan sayfa ise hakkımızda.
Biz ne zaman doğru seçim olmayabiliriz?
Dürüst olmak gerekirse, her iş için doğru ekip biz olmayabiliriz:
- Yalnızca birkaç gün yayında kalacak tek bir sayfaya ihtiyacınız varsa, bir yapay zeka site oluşturucu ya da hazır bir şablon daha mantıklı olabilir.
- Projeniz bizim çalışmadığımız bir teknolojiye bağlıysa, o alanda uzman bir ekiple çalışmanız daha iyi sonuç verir.
Bunu ilk görüşmede açıkça söylemeyi tercih ediyoruz.
Bizim deneyimimiz
Kendi sitemiz de bu listenin bir parçası. artsution.com.tr, WordPress, Hello Elementor ve Elementor Pro ile çalışıyor; LiteSpeed sunucu ve LiteSpeed Cache kullanıyoruz. Mobil hız için CSS birleştirme, yerel fontlar, Türkçe karakterler için küçük font alt kümeleri ve ekran dışı animasyon iyileştirmeleri yaptık. LiteSpeed'in "Konuk İyileştirme" (guest optimization) özelliğinin JavaScript'i ilk etkileşime kadar geciktirip menü ve formları bozabildiğini gördük, bu yüzden kapalı tutuyoruz. Polylang ile iki dilli bir yapı kurduk, Consent Mode v2 uyumlu çerez onay bandını eklentisiz hazırladık. Müşterilerimize önerdiğimiz yöntemleri kendi sitemizde de kullanıyoruz.
Sık sorulan sorular
Bir ajansın referanslarını nasıl doğrulayabilirim?
Referans olarak gösterilen siteleri doğrudan açın ve telefonunuzda deneyin. Mümkünse o işletmeyle kısaca konuşun. Yalnızca görsel olarak sunulan, yayında olmayan işleri ayrı değerlendirin.
Küçük bir stüdyo mu, büyük bir ajans mı?
İkisinin de avantajı var. Büyük ajanslarda ekip ve kapasite genişken, küçük stüdyolarda doğrudan işi yapan kişiyle konuşma imkânınız daha fazladır. Belirleyici olan büyüklük değil, işinizin kim tarafından yapılacağı ve teslimden sonra kime ulaşacağınızdır.
Teklifleri karşılaştırırken en çok neye dikkat etmeliyim?
Kapsama. Aynı görünen iki teklif, revizyon sayısı, kaynak dosya teslimi, içerik girişi, eğitim ve bakım gibi konularda çok farklı olabilir. Teklifleri fiyattan önce kapsam açısından yan yana koyun.
Kurumsal web sitesi için ayrıca neye bakmalıyım?
Bu konuda ayrıntılı bir kontrol listesini kurumsal web sitesi yaptırmadan önce nelere dikkat edilmeli yazımızda paylaştık.
Sonuç
Binlerce seçenek arasında bir stüdyo seçmenin en iyi yolu, iddiaları değil kanıtları değerlendirmektir: yayındaki işler, net bir süreç, açık sahiplik koşulları, teslim sonrası destek ve verileriniz konusunda dürüst cevaplar. Bu listeyi hangi ekiple görüşürseniz görüşün kullanabilirsiniz.
Bu soruları bize de sormak isterseniz projelerimizi inceleyebilir ya da bizimle iletişime geçebilirsiniz. Cevaplarımızı dürüstçe veririz; işiniz için doğru ekip biz değilsek bunu da söyleriz.
Kaynaklar5
- Google Search Central, "Do you need an SEO?" developers.google.com
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (m. 12) mevzuat.gov.tr
- TÜRKPATENT, Marka Araştırma turkpatent.gov.tr
- WordPress Documentation, "Tools Export Screen" (içerik sahipliği ve taşınabilirlik) wordpress.org
- Wix Help Center, "Exporting or Embedding Your Wix Site Elsewhere" support.wix.com



